Progesteron
Yumurtlama sonrası korpus luteumun ve gebelikte plasentanın ürettiği progesteronu ölçer; yumurtlamanın olup olmadığını anlamada ve infertilite değerlendirmesinde kullanılır.
Bir bakışta
Örnek türü
Serum (venöz kan)HormonlarTest öncesi
Yumurtlama değerlendirmesinde örnek döngünün 21–23. günü alınır; adet tarihi ve progesteron tedavisi laboratuvara bildirilir.
İhtiyacınıza uygun anlatımı seçin.
Klinik kullanım ve tanısal rol
Mayo'ya göre bir adet döngüsünde yumurtlama olup olmadığını belirlemede, infertilite değerlendirmesinde, anormal rahim kanamasının değerlendirilmesinde, yüksek riskli gebelikte plasenta sağlığının değerlendirilmesinde, erken gebeliği desteklemek için yapılan progesteron enjeksiyonlarının etkinliğini belirlemede ve bazı böbrek üstü bozukluklarının araştırılmasında kullanılır.
Tanı koydurma ve dışlama kapasitesi
Progesteron, yumurtlamanın gerçekleşip gerçekleşmediğini gösteren dolaylı bir testtir; tek ölçüm örnek zamanlamasına çok duyarlıdır. 10 ng/mL değeri referans aralığı değil, Mayo'nun döngünün 21–23. günü için verdiği yorum eşiğidir. Gebelikte tek başına gebeliğin sağlıklı olup olmadığını göstermez; beta-hCG ve ultrason bulgularıyla birlikte değerlendirilir. Tedavi kararı uzman hekime aittir.
Referans aralıkları ve karar sınırları
Mayo progesteron (≥18 yaş) — Kadın: foliküler faz ≤0,89; ovülasyon ≤12; luteal faz 1,8–24; menopoz sonrası ≤0,20 ng/mL. Gebelik: 1. üç aylık 11–44; 2. üç aylık 25–83; 3. üç aylık 58–214 ng/mL. Erkek: <0,20 ng/mL.
- Hasta grubu / kapsam
- Mayo Clinic Laboratories; sağlıklı popülasyonun merkezi %90'ı. Çocuk aralıkları CALIPER çalışmasından alınmıştır ve kaynakta ayrıca verilir.
- Birim
- ng/mL (× 3,18 = nmol/L)
- Yöntem ve aktarılabilirlik
- Luteal faz aralığı geniştir; yumurtlama yorumunda referans aralığı yerine döngünün 21–23. günü için verilen 10 ng/mL yorum eşiği kullanılır.
Örnek aralıklar, raporunuzdaki laboratuvara ait aralıkların yerine geçmez. Klinik karar sınırı ile istatistiksel referans aralığı farklı kavramlardır.
Düşük ve yüksek sonuçların anlamı
Düşük olduğunda
- Mayo'ya göre döngünün 21–23. gününde 10 ng/mL altındaki progesteron yumurtlamamayı, yetersiz luteal faz progesteron üretimini veya uygun olmayan örnek zamanlamasını düşündürür.
- Düşük progesteron geç gebelikte toksemi, azalmış over işlevi, amenore, dış gebelik ve düşükle ilişkili olabilir.
- Gebelik olmazsa korpus luteum geriler ve progesteron bir sonraki adetten yaklaşık 4 gün önce foliküler faz düzeylerine iner.
Yüksek olduğunda
- Mayo'ya göre döngünün 21–23. gününde 10 ng/mL'nin üzerindeki progesteron normal yumurtlamayı gösterir.
- Bazı over kistlerinde, molar gebelikte, nadir over kanseri türlerinde, böbrek üstü kanserinde, konjenital adrenal hiperplazide ve testis tümörlerinde yükseklik görülebilir.
- Böbrek üstü bezinden aşırı üretim de yüksekliğe yol açabilir.
İlişkili olabilecek klinik durumlar
Bu ilişkiler ayırıcı tanıyı destekler; kişiye özgü hastalık olasılığı veya kesin tanı sonucu değildir.
Ölçüm yöntemi ve cihazlar
Mayo progesteronu serumda Roche cobas e801 üzerinde Elecsys Progesterone III ile yarışmalı elektrokemilüminesans immünotestle (ECLIA) ölçer.
Kaynağı doğrulanmış platform örnekleri
Mayo katalog bilgisinden alınmıştır. Farklı üreticilerin immünotestleri arasında sonuç farkı olabilir; seri izlemin aynı laboratuvarda yapılması uygundur.
Örnek alma ve hazırlık
Serum (venöz kan) · Yumurtlama değerlendirmesinde örnek döngünün 21–23. günü alınır; adet tarihi ve progesteron tedavisi laboratuvara bildirilir.
Birlikte değerlendirme ve kısıtlar
Tamamlayıcı tetkikler
- LH: döngü ortası LH piki ve yumurtlama zamanlaması.
- Beta-hCG: gebelik ve dış gebelik değerlendirmesi.
- FSH, östradiol ve AMH: over işlevi ve rezervi.
- 17-hidroksiprogesteron ve androstenedion: böbrek üstü kaynaklı bozukluklar.
- Transvajinal ultrason: folikül gelişimi ve gebelik değerlendirmesi.
Ölçümü ve yorumu etkileyenler
- Örnek zamanlaması sonucu belirgin etkiler; adet tarihi ve döngü süresi bilinmelidir.
- Progesteron veya progestin tedavisi alan hastalarda sonuç tedavi etkisini yansıtır; ilaç kullanımı laboratuvara bildirilmelidir.
- HAMA/heterofil antikorlar ve streptavidin veya rutenyum antikorları nadiren immünotest girişimine yol açabilir.
Birlikte değerlendirilen testler klinik soruya göre seçilir; bu liste herkese aynı panelin istenmesi önerisi değildir.
Bilimsel kaynaklar
Son kaynak kontrolü: 10 Kasım 2026 · Editoryal sürüm 1.0. Kaynaklara dayalı eğitim içeriğidir; bağımsız uzman incelemesi tamamlanmış olarak sunulmaz.