Homosistein (total)
B12, folat ve B6 eksikliklerinde ve kalıtsal metionin metabolizması bozukluklarında yükselen amino asidi ölçer.
Bir bakışta
Örnek türü
Plazma (EDTA'lı tüp, buz üzerinde)VitaminlerTest öncesi
Örnek alındıktan sonra hemen buza konur. B12/folat/B6 takviyeleri, metotreksat, fenitoin, karbamazepin ve doğum kontrol hapı kullanımı bildirilir.
İhtiyacınıza uygun anlatımı seçin.
Klinik kullanım ve tanısal rol
Mayo'ya göre kalıtsal metionin metabolizması bozukluklarının (ör. sistatyonin beta-sentaz eksikliği/homosistinüri, MTHFR eksikliği ve kobalamin metabolizması bozuklukları) taranması ve izlenmesinde ve B12 veya folat eksikliği şüphesinde kullanılır.
Tanı koydurma ve dışlama kapasitesi
Homosistein B12 ve folat eksikliğinde birlikte yükselir; ikisini ayırmak için MMA kullanılır (MMA yalnızca B12 eksikliğinde yükselir). Mayo'ya göre kalp-damar risk değerlendirmesinde kullanımı belirsiz ve tartışmalıdır. Tedavi kararı uzman hekime aittir.
Referans aralıkları ve karar sınırları
Mayo total homosistein yaşa ve cinsiyete göre yıl yıl verilir. Örnekler: 20 yaş kadın 4,4–9,6, erkek 5,9–10,5; 40 yaş kadın 4,8–13,0, erkek 6,5–13,4; 60 yaş kadın 5,4–15,3, erkek 6,9–16,1; 85 yaş üstü kadın 7,4–16,0, erkek 8,3–16,2 nmol/mL.
- Hasta grubu / kapsam
- Mayo Clinic Laboratories; EDTA'lı plazma; 0 aydan 85 yaş üstüne kadar her yaş ve cinsiyet için ayrı aralık.
- Birim
- nmol/mL (= µmol/L)
- Yöntem ve aktarılabilirlik
- Aralık yaşla belirgin artar; yorumda kişinin yaşına ve cinsiyetine karşılık gelen aralık kullanılmalıdır. Kalp-damar riski için önerilmiş eşikler referans aralığı değildir.
Örnek aralıklar, raporunuzdaki laboratuvara ait aralıkların yerine geçmez. Klinik karar sınırı ile istatistiksel referans aralığı farklı kavramlardır.
Düşük ve yüksek sonuçların anlamı
Düşük olduğunda
- Yaşa ve cinsiyete özgü aralıktaki değer belirgin B12/folat eksikliğini daha az olası kılar.
- Mayo'ya göre B12, B6 veya folat takviyesi düzeyi düşürür; takviye altında alınan örnek eksikliği gizleyebilir.
Yüksek olduğunda
- Mayo'ya göre yüksek homosistein, beslenmeye bağlı B12 veya folat eksikliği ve kalıtsal metabolizma hastalıkları şüphesinde bilgilendiricidir; tedavi yanıtı zaman içinde izlenebilir.
- Mayo'ya göre yaş, sigara, kötü beslenme/kofaktör eksiklikleri ve kronik böbrek hastalığı düzeyi artırabilir.
- Mayo'ya göre metotreksat, azulfidin, nitröz oksit, fenitoin, karbamazepin ve doğum kontrol hapları homosisteini artırabilir.
- Mayo'ya göre homosistein kalp-damar hastalığı için zayıf bir risk etkeni sayılır; doğrudan nedensel ilişki gösterilmemiştir.
İlişkili olabilecek klinik durumlar
Bu ilişkiler ayırıcı tanıyı destekler; kişiye özgü hastalık olasılığı veya kesin tanı sonucu değildir.
Ölçüm yöntemi ve cihazlar
Mayo total homosisteini plazmada kararlı izotop seyreltmeli mikroakış sıvı kromatografi-tandem kütle spektrometrisi (LC-MS/MS) ile ölçer.
Kaynağı doğrulanmış platform örnekleri
Laboratuvarın kendi yöntemidir. Rutin laboratuvarlarda immünoanaliz veya enzimatik yöntemler kullanılır; aralıklar yönteme ve laboratuvara göre değişir.
Örnek alma ve hazırlık
Plazma (EDTA'lı tüp, buz üzerinde) · Örnek alındıktan sonra hemen buza konur. B12/folat/B6 takviyeleri, metotreksat, fenitoin, karbamazepin ve doğum kontrol hapı kullanımı bildirilir.
Birlikte değerlendirme ve kısıtlar
Tamamlayıcı tetkikler
- B12 ve folat: eksiklik değerlendirmesi.
- Metilmalonik asit: B12 ile folat eksikliğinin ayrımı.
- Kreatinin/eGFR: böbrek kaynaklı yükselme.
- Plazma amino asitleri: kalıtsal metabolizma hastalığı şüphesinde.
Ölçümü ve yorumu etkileyenler
- Mayo'ya göre örnek hemen ıslak buza konmalı ve 4 saat içinde santrifüj edilmelidir; buz yoksa 1 saat içinde santrifüj edilmelidir. Bu sürelere uyulmaması sonucu güvenilmez kılar.
- Mayo'ya göre B12, B6 veya folat takviyesi sonucu etkiler.
- Mayo'ya göre metotreksat, azulfidin, nitröz oksit, fenitoin, karbamazepin ve doğum kontrol hapları düzeyi artırabilir.
Birlikte değerlendirilen testler klinik soruya göre seçilir; bu liste herkese aynı panelin istenmesi önerisi değildir.
Bilimsel kaynaklar
Son kaynak kontrolü: 10 Kasım 2026 · Editoryal sürüm 1.0. Kaynaklara dayalı eğitim içeriğidir; bağımsız uzman incelemesi tamamlanmış olarak sunulmaz.