İçeriğe geç
Kalprotektin
Bilimsel kaynaklıGüncelleme 10.11.2026
BiyokimyaKalprotektin

Dışkıda kalprotektin

Bağırsak duvarındaki nötrofil kaynaklı iltihabı gösteren kalprotektini dışkıda ölçer; iltihabi bağırsak hastalığını irritabl bağırsak sendromundan ayırmaya yardım eder.

Biyokimya · Temsili laboratuvar görseli

Bir bakışta

Örnek türü

Taze dışkı (koruyucu içermeyen kap, yaklaşık 5 g)Biyokimya

Test öncesi

Koruyucu içermeyen kaba taze dışkı alınır; hemen gönderilemezse dondurulur. NSAİİ, aspirin ve proton pompası inhibitörü kullanımı laboratuvara bildirilir.

1 bilimsel kaynakKaynak listesini incele
OKUMA DÜZEYİ

İhtiyacınıza uygun anlatımı seçin.

01

Klinik kullanım ve tanısal rol

Mayo'ya göre sindirim sisteminde iltihabi bir süreçten şüphelenilen hastaların değerlendirilmesinde ve endoskopi, histoloji ve görüntüleme ile birlikte iltihabi bağırsak hastalığını irritabl bağırsak sendromundan ayırmada kullanılır. Bu ayrımda dışkı kalprotektininin duyarlılığı ve özgüllüğü yaklaşık %85'tir.

Tanı koydurma ve dışlama kapasitesi

Mayo'ya göre dışkı kalprotektini yüksekliği iltihabi bağırsak hastalığı için tanı koydurucu değildir; tanı klinik değerlendirme, endoskopi, histoloji ve görüntülemeye dayanmalıdır. 50 ve 120 mcg/g sınırları Mayo'nun yorum kategorileridir. Tedavi kararı uzman hekime aittir.

02

Referans aralıkları ve karar sınırları

KAYNAK LABORATUVAR / KURUM ÖRNEĞİ

Mayo dışkı kalprotektini: <50,0 mcg/g normal; 50,0–120 mcg/g sınırda; >120 mcg/g anormal.

Hasta grubu / kapsam
Mayo Clinic Laboratories; taze, koruyucu içermeyen rastgele dışkı örneği.
Birim
mcg/g dışkı
Yöntem ve aktarılabilirlik
Sınırda sonuçlarda 4–6 hafta sonra tekrar test önerilir; tek ölçüm yerine klinik tabloyla birlikte değerlendirme esastır.
Referansın özgün kaynağı

Örnek aralıklar, raporunuzdaki laboratuvara ait aralıkların yerine geçmez. Klinik karar sınırı ile istatistiksel referans aralığı farklı kavramlardır.

03

Düşük ve yüksek sonuçların anlamı

Düşük olduğunda

  • Mayo'ya göre 50,0 mcg/g altındaki değerler sindirim sisteminde aktif iltihabi süreci düşündürmez; sindirim belirtileri olan hastalarda işlevsel bozukluklar açısından değerlendirme düşünülebilir.
  • Normal kalprotektin iltihabi bağırsak hastalığı olasılığını dışlamaz.
  • Nötropeni veya granülositopenisi olan hastalarda yalancı düşük değerler görülebilir.

Yüksek olduğunda

  • Mayo'ya göre 50,0–120 mcg/g sınırdadır; tedavi edilmiş iltihabi bağırsak hastalığında ya da NSAİİ veya aspirin kullanımında olduğu gibi hafif bir iltihabı yansıtabilir. İltihabi bağırsak hastalığını düşündüren belirtileri olan hastalarda 4–6 hafta sonra tekrar test önerilebilir.
  • 120 mcg/g üzerindeki değerler sindirim sisteminde aktif iltihabi süreci düşündürür ve nedenin belirlenmesi için ek tanısal inceleme önerilir.
  • Çölyak hastalığı, kolorektal kanser ve sindirim sistemi enfeksiyonları gibi nötrofilik iltihapla seyreden diğer durumlarda da yükselir.

İlişkili olabilecek klinik durumlar

Crohn hastalığıÜlseratif kolitİrritabl bağırsak sendromu (ayırıcı tanı)Enfeksiyöz gastroenteritKolorektal kanserÇölyak hastalığı

Bu ilişkiler ayırıcı tanıyı destekler; kişiye özgü hastalık olasılığı veya kesin tanı sonucu değildir.

04

Ölçüm yöntemi ve cihazlar

Mayo dışkı kalprotektinini INOVA QUANTA Lite Calprotectin Extended Range ELISA ile ölçer; poliklonal yakalama antikorlarıyla kaplı plakada enzim işaretli antikor ve renk tepkimesi kullanılır.

Kaynağı doğrulanmış platform örnekleri

INOVA QUANTA Lite Calprotectin Extended Range ELISA

Mayo katalog bilgisinden alınmıştır. Kalprotektin dışkıda homojen dağılmadığından, özellikle yüksek değerlerde zaman içindeki izlemde sonuçlar değişkenlik gösterebilir; farklı kitlerin eşikleri birebir uyumlu olmayabilir.

Örnek alma ve hazırlık

Taze dışkı (koruyucu içermeyen kap, yaklaşık 5 g) · Koruyucu içermeyen kaba taze dışkı alınır; hemen gönderilemezse dondurulur. NSAİİ, aspirin ve proton pompası inhibitörü kullanımı laboratuvara bildirilir.

05

Birlikte değerlendirme ve kısıtlar

Tamamlayıcı tetkikler

KalprotektinKlinik soruyla birlikte
  • CRP ve tam kan sayımı: sistemik iltihap ve anemi.
  • Dışkı kültürü ve paraziter inceleme: enfeksiyöz nedenlerin dışlanması.
  • Anti-tTG IgA ve total IgA: çölyak hastalığı.
  • Kolonoskopi ve biyopsi: tanının doğrulanması.

Ölçümü ve yorumu etkileyenler

  • Mayo'ya göre NSAİİ, aspirin veya proton pompası inhibitörü kullananlarda sınırda sonuçlar görülebilir.
  • Nötropeni veya granülositopenide yalancı düşük değerler görülebilir.
  • Kalprotektinin dışkıda homojen dağılmaması nedeniyle sonuçlar değişkenlik gösterebilir.
  • Örnek koruyucusuz kaba alınmalı; hemen gönderilemiyorsa dondurulmalıdır.

Birlikte değerlendirilen testler klinik soruya göre seçilir; bu liste herkese aynı panelin istenmesi önerisi değildir.

Bilimsel kaynaklar

  1. Mayo Clinic Laboratories — Calprotectin, Feces

Son kaynak kontrolü: 10 Kasım 2026 · Editoryal sürüm 1.0. Kaynaklara dayalı eğitim içeriğidir; bağımsız uzman incelemesi tamamlanmış olarak sunulmaz.

Hekimler ve hastalar için kaynaklı laboratuvar test rehberi.